Rüzgârı Önüne Katanlar

Nâzım Hikmet, 1952 yılında Moskova’da kaleme aldığı Ekim Devrimi’ne şiirinde mutluluğun türlü türlü hallerinden söz eder. Bu mutluluk bazen bir dağın eteklerinde yoldaşlarıyla gizli bir matbaa kurmakta, bazen şiirlerinin işçiler tarafından ezbere okunmasında, bazen de yıllardır özlemini çektiği insana kavuşmaktadır. Nâzım’ın hayatında birbirinden farklı nice mutluluk vardır. Ama bütün bu güzelliklerin ötesinde, hiç değişmeyen bir mutluluğu olduğunu şu dizelerle dile getirir:

“On dokuzumda sana geldim,

Seninle yetiştim komünist oldum

ve Sana bağlılığım bâki.”

19 Yaşım şiirinde ise şöyle der:

“Döndürmedi rüzgâr beni havada yaprağa,

ben kattım önüme rüzgârı...”

Nâzım Hikmet’in bu dizelerinde dile getirdiği gibi, Ekim Devrimini zafere taşıyanlar da rüzgârda savrulan yapraklar olmadılar. Karşılarına çıkan büyük zorluklara, baskılara ve engellere rağmen yollarından dönmediler; sabırla, kararlılıkla ve örgütlü bir şekilde mücadele ettiler. Rüzgârı önlerine katıp tarihin akışını değiştirdiler. İşçi sınıfının tarihte ilk kez iktidarı ele alması, işte bu kararlı ve örgütlü mücadelenin sonucunda mümkün oldu. Nâzım, Ekim Devrimi’ne şiirinde bu büyük tarihsel atılımı şöyle anlatır:

“Sen bu olağanüstü güzel yolculuktaki ilk sabahsın.

Seninle başladı kutlu yürüyüş.

Sen bütün tohumların tohumusun,

ve dünya, dünya olalı beri,

daha bereketli bir yağmur görmedi,

senden başka.

Ve sende öğrendi insanların dudakları

en yiğit,

en namuslu,

en dehşetli,

en zarif sözcükleri.”

Şairin dizelerinde dile getirdiği gibi Ekim Devrimi, insanlık tarihi boyunca hor görülen, küçümsenen ve ezilen emekçilerin karanlığı dağıttığı ilk sabahtır. Çünkü yüzyıllar boyunca egemen sınıfların gözünde aşağılanan, yönetilmeye ve ezilmeye mahkûm görülen emekçiler, tarihte ilk kez sömürücü sınıflara karşı yürüttükleri mücadeleyi zafere taşıyarak onların iktidarını yıkmış ve kendi iktidarlarını kurmuşlardır.

Bu büyük dönüşüm, sınıfımızın insanlarının birbirleriyle kurdukları ilişkileri ve dünyaya bakışlarınıda değiştirdi. Devrim öncesinde egemen sınıflar, kendi çıkarları uğruna emekçileri savaş cephelerine sürüyor, milliyetçilik ve düşmanlık duygularıyla birbirlerine karşı kışkırtıyordu. Oysa aynı sömürü düzeninin altında ezilen, aynı acıları ve yoksullukları yaşayan emekçilerin çıkarları ortaktı. Ekim Devrimi, emekçilerin birbirleriyle kardeş olduğunu, asıl düşmanlarının kendilerini ezen sömürücü sınıflar olduğunu ortaya koydu. Halkları birbirine düşman eden anlayışın karşısına enternasyonalizmi, barışı, kardeşliği ve dayanışmayı çıkardı. Nâzım’ın dizelerinde sözünü ettiği o “en namuslu” ve “en zarif” sözcükler, aynı zamanda bu değerleri de anlatıyordu. Nâzım Hikmet, Ekim Devrimi’ne şiirinin devamında sınıfımızın ilk muzaffer devriminin bizler için önemini şöyle tarif ediyor:

“Şu ışığın parıltısı türlü türlü.

Ve ben de gördüm ışığın tüm parıltılarını.

En kudretli ve en fevkalâdesi

halklar okyanusunun üzerindeki

deniz fenerinin ışığının parıltısıdır.”

Halklar okyanusunun feneri Ekim Devrimi, tarihte meydana gelmiş en büyük olaylardan biri olarak, 109 yıl sonra bugün de ezilenlerin bu sömürü düzenine mahkûm olmadığını, doğru bir önderlikle emekçi kitlelerin iktidarı ele alabileceğini bize muştulamaya devam ediyor. Yeter ki bizler bu mücadelenin deneyimleriyle daha ileriye atılma cesaretini gösterelim.

Bugün dünyanın dört bir yanında işçiler, emekçiler ve gençler pek çok sorun karşısında seslerini yükseltiyor, sokaklara çıkıyor, yaşadıkları düzene isyan ediyorlar. Hepimizin değiştirmek istediği, kurtulmak istediği pek çok şey var. Ama Ekim Devriminin ışığında baktığımızda bütün bu sorunların kaynağında aynı düzenin yani kapitalizmin olduğunu görüyoruz. Yoksulluğun, işsizliğin, savaşların, eşitsizliğin ve geleceksizliğin kaynağı olan bu düzene karşı mücadele etmeden yalnızca bireysel olarak kendimizi etkileyen sorunlara gömülüp kalmamalıyız.

Bu nedenle hangi coğrafyada yaşarsak yaşayalım, karşımızdaki ortak düşmanın kapitalist sömürü düzeni olduğunu ve dünyanın dört bir yanında milyarlarca sınıf kardeşimiz bulunduğunu unutmayalım. Örgütsüz ve dağınık bir şekilde bu düzeni yıkamayız. 1917 Ekim Devriminin bizlere bıraktığı miras, bu yolda önümüzü aydınlatmaya devam ediyor. Yeter ki rüzgârda savrulan yapraklar değil, rüzgârı önüne katan insanlar olmaya çalışalım. Çünkü tarihe yön verenler, koşullar ne kadar ağır olursa olsun sabrını ve iradesini koruyarak mücadelesini sürdürenlerdir.