Elçin Karaca tüm yazılar

Örgütsüz kitlelerin tarihsel laneti olan “unutmak” mefhumu olmasaydı, tekrar tekrar aynı acılara teslim olmazdı insanlık elbette. Tekrar tekrar aynı yalanların esiri olmaz, başına örülmek istenen çorapları en başından görüp engel olurdu. Bu yüzden tarih bir biçimde tekerrür ederken geçmişin kapılarını aralamak, yaşananlar unutulmasın diye tarihe düşülen notlara bakmak hayati önem taşır. Ernst Glaeser tarafından kaleme alınan 1902 Doğumlular romanı da emperyalist savaş yıllarında yaratılan yanılsamalara ve nihayetinde açığa çıkan gerçeklere dair tarihe düşülmüş önemli bir not niteliğindedir.

Kapitalizm yaşamaya devam ettikçe savaşların, krizlerin, yoksulluğun, geleceksizliğin artarak devam edeceği dünyamızda, gençliğin değişim arzusunun da artacağı açık bir gerçek. Ancak gençliğin enerjisini akıtacağı, gücünü işçi sınıfının gücüyle birleştirebileceği, güven duyacağı devrimci örgütlerin varlığı halinde bu arzu gerçek ve etkili mücadelelere dönüşebilir. İçinde bulunduğu çıkmazdan kurtulmak için gençliğin, kurtuluşunun işçi sınıfının kurtuluşuna bağlı olduğunu kavramasından, gerçek sınıf örgütlerine, örgütlü mücadeleye katılmasından, enerjisini ve değişim arzusunu sınıf mücadelesine akıtmasından başka yolu yok.

Kapitalizmin krizler çağında egemenler için bir kriz daha peyda oldu; nüfus krizi! Doğurganlık oranlarının dünyanın birçok yerinde düşmesiyle birlikte ABD’den Çin’e, Rusya’ya, Avrupa ülkelerinden Türkiye ve Güney Kore’ye kadar pek çok ülkede burjuvazi alarma geçti. Doğum oranlarındaki düşüşün adeta bir felâkete işaret ettiğine dair demeçler veriliyor, oranı yükseltebilmek için türlü politikalar devreye sokuluyor. Düşük faizli krediler, arttırılan çocuk yardımları, uzatılan doğum izinleri, tüp bebek ve tedavi destekleri… Çocuk bezi satışının yaşlı bezi satışının gerisinde kaldığı Japonya’da, evlenmeye teşvik için bizzat kamu kurumları tarafından flört uygulaması dahi uygulamaya konuldu.

Son günlerde Türkiye gündemi çocuklara, kadınlara, hayvanlara yönelik vahşet haberleriyle çalkalanıyor. Toplumun artık bu kadarı da olmaz dediği ne varsa bir bir yaşanırken, yaşananlar midesi, vicdanı olan herkesi derinden sarsıyor. Son olarak “yenidoğan çetesi” olarak adlandırılan ve emekçi aileleri ve SGK’yı soymak için henüz dünyaya gözlerini yeni açmış bebeklerin canına kast eden bir şebeke açığa çıktı. Birtakım hastanelerin ve sağlık çalışanlarının adının geçtiği olayların buzdağının görünen kısmı olduğunu, yaşananların birkaç vicdansızın çıkarları uğruna yaptıkları “kötülüklerin” fazlasıyla ötesine geçtiğini görmek gerekiyor.

Açılış seremonisinden kimi sporcuların fiziksel görünümüne kadar birçok konuda tartışma yaratan 2024 yaz olimpiyatları sona erdi. Dünyanın en büyük spor organizasyonu olan olimpiyat oyunları dünyanın dört bir yanındaki emekçiler tarafından ilgiyle takip ediliyor. İlk bakışta bir spor faaliyetinden ibaret görünen olimpiyatlara daha derinden bakıldığında, bu organizasyonun devasa bir ticaret sahası, ulusal rekabetin, kitle manipülasyonunun bir aracı ve uluslararası eşitsizliklerin bir aynası olduğu görülebilir.

İşçi sınıfının çocukları, gençleri… Çürüyen kapitalist düzenin geleceksizliğe mahkûm ettiği, umutlarını, hayallerini çaldığı, çıkışsızlığa sürüklediği gençlerimiz... Yaşamın güzelliklerinin tadına varamadan göç yollarında, savaşlarda, makine başlarında yitirdiğimiz çocuklarımız... Düzenin efendilerinin sahtekârca “geleceğimiz” dediği gençleri kendi çıkarları doğrultusunda nasıl bozuk para gibi harcadığı ortadadır. Onları birer kurşun askerden farklı görmüyorlar, kirli savaşlarında heba ediyorlar. Çocuklarımız sadece savaşlarda, göç yollarında yaşamını yitirmiyor. Çok küçük yaşlarda çalışmaya başlayan, üç kuruş para kazanmak için tezgâh başlarında yaşamını yitiren çocukların ve gençlerin sayısı her geçen gün artıyor.

13 Şubatta Erzincan’ın İliç ilçesinde bulunan Anagold Madenciliğe ait Çöpler altın madeni sahasının atık dağlarında çökme meydana geldi. Siyanür ve sülfürik asit başta olmak üzere birçok ölümcül kimyasal içeren liç yığını adeta sel olup akarak 100 dönümlük alana yayıldı. Şirket, facianın yaşandığı gün liç sahasındaki çatlakları fark eden işçilerin uyarılarını dikkate almak bir yana, dinamit patlatmaya devam etti ve kaçınılmaz olan yaşandı. Resmi açıklamalarda 9 işçi dense de, tonlarca ağırlıktaki liç yığınının altında kaç işçinin kaldığı, sermayenin kâr hırsı yüzünden kaç işçinin daha yaşamını yitirdiği henüz net değil.

Protesto gösterilerinin başlamasının üzerinden neredeyse bir yıl geçti. İran’da yaşanan devrimci durum şimdilik geri çekilmiş görünüyor. Bu geri çekiliş her şeyin eskisi gibi olacağı anlamına gelmiyor elbette. Kitleler nezdinde bu denli meşruluğunu kaybetmiş bir rejimin eski gücünü geri kazanması mümkün değildir.

Hiçbir insan evladı içine doğacağı coğrafyayı ve koşulları seçemez. Kendi iradesinin dışında kapitalist dünyaya, bu önyargılar dünyasına gözlerini açar. Ancak insan, tüm yapay ayrımları bir kenara bırakıp, önyargılarından sıyrılarak büyük insanlığın bir parçası gibi hissetmeyi ve sınıfsız, sömürüsüz ve savaşsız bir dünya için dövüşmeyi seçebilir.

Geçtiğimiz günlerde tarih, bugüne dek gerçekleştirilmiş en kitlesel greve tanıklık etti. İnsanlığın yeni bir yıla hazırlandığı günlerde, 26 Kasımda, Hindistan’ın emekçi kitleleri 250 milyonluk bir grev gerçekleştirdi. Tarım emekçilerinin aşırı sağcı Modi hükümetinin “tarım reformunu” protesto etmek üzere Yeni Delhi’ye doğru başlattığı yürüyüş, on yerel sendikanın çağrısıyla gerçekleşen genel grevle birleşti.